Türkiye’de çiğ süt üretiminde daralma sürüyor. TÜİK verilerine göre, 2025 yılında çiğ süt üretimi bir önceki yıla kıyasla yüzde 4,9 azalarak 21 milyon 379 bin 88 tona geriledi. Uzmanlar, üretimdeki düşüşün süt ve süt ürünleri fiyatları üzerindeki baskıyı artırabileceğine dikkat çekiyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Tarımsal İşletmelerde Hayvansal Üretim Araştırması (TİHA) sonuçlarına dayanan 2025 yılı çiğ süt üretim verilerini yayımladı. 2024 yılında 22 milyon 487 bin 757 ton olarak gerçekleşen toplam çiğ süt üretimi, 2025 yılı itibarıyla gerileme gösterdi.

TÜRLERE GÖRE ÜRETİMDEKİ KAYIPLAR

Üretimdeki düşüş sadece inek sütüyle sınırlı kalmadı; küçükbaş ve manda sütü üretiminde de dikkat çekici azalmalar yaşandı. 2025 yılı verilerine göre tür bazlı değişimler şöyle gerçekleşti:

İnek Sütü: Yüzde 4,0 azaldı.
Manda Sütü: Yüzde 33,0 azaldı.
Koyun Sütü: Yüzde 11,9 azaldı.
Keçi Sütü: Yüzde 29,8 azaldı.

SÜTÜN KULLANIM ALANLARI: SANAYİ VE DOĞRUDAN TÜKETİM

Üretilen çiğ sütün kullanım alanları incelendiğinde, büyük bir kısmının sanayi ve ticari kanallara gittiği görülüyor. 2025 yılında üretilen sütün kullanım dağılımı şu şekilde oluştu:

Süt Toplama Merkezleri ve İşleme Tesisleri: Yüzde 60,9
Doğrudan Tüketiciye/Tüccara Satış: Yüzde 17,1
Hanehalkı Süt Ürünü Üretimi: Yüzde14,1
Hayvan Besleme: Yüzde 4,8
Kullanım Alanı Belirlenemeyen: Yüzde 2,0
Ev Tüketimi/Ücretsiz Dağıtım: Yüzde 1,0
Üretim ve İşleme Kayıpları: Yüzde 0,1

ÜRETİM PAYINDA İNEK SÜTÜ BASKIN

Türkiye’deki çiğ süt üretiminde inek sütü, toplam üretimin yüzde 94,5’ini oluşturarak sektörün ana kaynağı olmaya devam ediyor. Geriye kalan payı ise yüzde 3,7 ile koyun sütü, yüzde1,6 ile keçi sütü ve yüzde 0,2 ile manda sütü paylaşıyor.

VERİLER NASIL DERLENİYOR?

TÜİK, 2020 yılından itibaren süt üretim tahminlerini, örnekleme yoluyla seçilen 40 binden fazla tarımsal işletmeye uygulanan Tarımsal İşletmelerde Hayvansal Üretim Araştırması (TİHA) üzerinden hesaplıyor. İstatistiklerde, "kullanım" bilgisi bulunmayan ancak küçük ölçekli işletmeler için tahmin edilen paylar da yer alıyor.